Oedeemtherapie

Oedeemtherapie in De Rijp

Blijft je arm of been dik, voelt het zwaar of gespannen aan of neemt de zwelling gedurende de dag toe? Misschien is de zwelling ontstaan na een operatie, behandeling tegen kanker of zonder dat duidelijk is waarom.

Bij Fysiotherapie Graft-De Rijp kun je terecht voor oedeemtherapie bij lymfoedeem en andere vormen van aanhoudende zwelling.

De behandeling wordt verzorgd door Nynke Hendriks, bekkenfysiotherapeut i.o en oedeemtherapeut. Samen kijken jullie naar wat er speelt, wat je in het dagelijks leven van de zwelling merkt en welke behandeling of begeleiding daarbij past.

Wanneer kan oedeemtherapie helpen?

Oedeem betekent dat er meer vocht in het weefsel aanwezig is dan normaal. Er bestaan verschillende vormen en oorzaken van zwelling. Daarom is het belangrijk om eerst te kijken wat er speelt voordat we bepalen welke behandeling passend is.

Klachten die bij oedeem kunnen voorkomen zijn:

• zichtbare zwelling van een arm of been;
• een zwaar of vermoeid gevoel;
• een gespannen gevoel van de huid;
• kleding, schoenen of sieraden die strakker gaan zitten;
• verminderde bewegingsvrijheid;
• pijn of gevoeligheid in het aangedane gebied;
• huidveranderingen bij langdurig oedeem;
• zwelling die gedurende de dag toeneemt.

Een beetje zwelling na bijvoorbeeld een blessure of operatie kan normaal zijn en vanzelf weer verminderen. Wanneer zwelling blijft bestaan, toeneemt of zonder duidelijke aanleiding ontstaat, is het belangrijk om te beoordelen waar de zwelling vandaan komt.

Niet iedere dikke arm of ieder dik been heeft namelijk dezelfde oorzaak en niet iedere vorm van zwelling vraagt om dezelfde behandeling.

Welke vormen van oedeem behandelen we?

• Lymfoedeem

Bij lymfoedeem is de afvoer via het lymfestelsel verstoord, waardoor zwelling in het weefsel kan ontstaan.

We onderscheiden onder andere primair en secundair lymfoedeem.

Primair lymfoedeem hangt samen met een afwijking in de aanleg of ontwikkeling van het lymfestelsel. De klachten kunnen al op jonge leeftijd ontstaan, maar soms ook pas later zichtbaar worden.

Secundair lymfoedeem ontstaat wanneer een eerder normaal functionerend lymfestelsel beschadigd of overbelast raakt. Dat kan bijvoorbeeld gebeuren na een operatie, bestraling of beschadiging van lymfevaten of lymfeklieren.

• Lymfoedeem na kanker of een operatie

Een bekende vorm van secundair lymfoedeem kan ontstaan na een oncologische behandeling.

Na bijvoorbeeld een borstoperatie waarbij lymfeklieren zijn verwijderd of na bestraling kan de afvoer van lymfevocht veranderen. Daardoor kan zwelling ontstaan in bijvoorbeeld de arm, borst of romp.

Ook na andere operaties en oncologische behandelingen kan lymfoedeem voorkomen.

Binnen onze praktijk bieden we daarnaast specifieke begeleiding voor mensen tijdens en na een behandeling tegen kanker.

→ Lees meer over oncologiefysiotherapie.

• Veneus oedeem

Bij veneus oedeem speelt de terugvoer van bloed door de aderen een rol. Hierdoor kan vocht zich ophopen, meestal in de onderbenen en rond de enkels.

De zwelling kan gedurende de dag toenemen, bijvoorbeeld na lang staan of zitten. Bewegen en compressie kunnen afhankelijk van de oorzaak onderdeel zijn van de behandeling.

• Lipoedeem

Hoewel de naam anders doet vermoeden, is lipoedeem niet simpelweg een vochtophoping. Het is een chronische aandoening van het vetweefsel en vraagt daarom om een andere benadering dan lymfoedeem.

Kenmerkend kan een afwijkende en vaak symmetrische verdeling van vetweefsel zijn, meestal rond de benen en heupen en soms de armen. Ook pijn, gevoeligheid en gemakkelijk blauwe plekken krijgen kunnen voorkomen.

Daarom kijken we ook bij verdenking op lipoedeem eerst goed naar de klachten en wat voor begeleiding passend is.

Hoe ziet oedeemtherapie eruit?

Tijdens de eerste afspraak bespreekt Nynke wanneer de zwelling is ontstaan, hoe deze zich gedurende de dag gedraagt en welke invloed de klachten hebben op bewegen en dagelijks functioneren.

Ook kijkt ze naar de plaats en omvang van de zwelling, de huid en factoren die mogelijk invloed hebben op het oedeem.

Niet iedereen met oedeem krijgt dezelfde behandeling. Welke onderdelen worden ingezet hangt onder andere af van de oorzaak van de zwelling, de plaats en ernst van het oedeem en wat je zelf in het dagelijks leven kunt doen.

De behandeling kan uit verschillende onderdelen bestaan.

• Bewegen en oefenen

Bewegen kan een belangrijk onderdeel zijn van oedeemtherapie. Door spieren te gebruiken wordt de natuurlijke spierpomp geactiveerd.

Oefentherapie kan daarom worden ingezet om bewegen, spierfunctie en dagelijks functioneren te ondersteunen.

Ook kijken we hoe je beweging op een praktische manier kunt inpassen in het dagelijks leven.

• Compressietherapie

Compressie kan worden ingezet om zwelling te verminderen of om een bereikt resultaat zoveel mogelijk te behouden.

Afhankelijk van de situatie kan bijvoorbeeld gebruik worden gemaakt van zwachtels of therapeutische elastische kousen.

Welke vorm van compressie passend is, hangt onder andere af van de oorzaak, plaats en ernst van het oedeem.

• Manuele lymfedrainage

Wanneer dit passend is, kan manuele lymfedrainage onderdeel zijn van de behandeling. Dit is een zachte manuele techniek die binnen de behandeling van lymfoedeem kan worden toegepast.

Manuele lymfedrainage is niet automatisch bij iedere vorm van oedeem nodig. Nynke beoordeelt welke combinatie van behandeling, compressie, bewegen en zelfmanagement passend is.

• Lymftaping

In sommige situaties kan lymftaping aanvullend worden toegepast.

Of taping passend is, hangt onder andere af van het soort oedeem, de plaats van de zwelling en het doel van de behandeling. Het is daarmee één van de mogelijke onderdelen van een breder behandelplan.

• Huidzorg en advies

Bij langdurig lymfoedeem is goede verzorging van de huid belangrijk.

Nynke geeft waar nodig advies over huidzorg, bewegen, dagelijkse belasting en hoe je zelf met de zwelling kunt omgaan.

Zelf leren omgaan met oedeem

Bij oedeemtherapie draait het niet alleen om wat er tijdens een behandeling in de praktijk gebeurt.

Zeker bij chronisch lymfoedeem is het belangrijk dat je leert wat je zelf kunt doen om de klachten zo goed mogelijk onder controle te houden.

Dat kan bijvoorbeeld betekenen dat je leert hoe je beweging kunt inzetten, hoe je met eventuele compressie omgaat, waar je bij de huid op moet letten en hoe je veranderingen in de zwelling kunt herkennen.

Het doel is uiteindelijk dat je steeds beter weet wat jouw lichaam nodig heeft en hoe je het oedeem in het dagelijks leven kunt managen.

Persoonlijke begeleiding door Nynke

De oedeemtherapie binnen Fysiotherapie Graft-De Rijp wordt verzorgd door Nynke Hendriks, fysiotherapeut en oedeemtherapeut.

Nynke heeft meer dan 25 jaar ervaring als fysiotherapeut en heeft zich daarnaast gespecialiseerd in oedeemtherapie.

Tijdens de behandeling kijkt zij niet alleen naar de zwelling zelf, maar ook naar de gevolgen voor bewegen en dagelijks functioneren. Samen bepalen jullie welke combinatie van behandeling, bewegen, compressie en zelfmanagement bij jouw situatie past.

→ Lees meer over Nynke Hendriks.

Veelgestelde vragen over oedeemtherapie

Wat is het verschil tussen vocht vasthouden en lymfoedeem?

Zwelling kan verschillende oorzaken hebben. Tijdelijke zwelling na bijvoorbeeld een blessure of operatie is niet automatisch lymfoedeem.

Bij lymfoedeem is de afvoer via het lymfestelsel verstoord. Daarom is het bij aanhoudende of onverklaarde zwelling belangrijk om eerst te kijken wat de oorzaak kan zijn.

Kan lymfoedeem ontstaan na kanker?

Ja. Wanneer lymfeklieren tijdens een oncologische behandeling zijn verwijderd of het lymfestelsel door bijvoorbeeld een operatie of bestraling is beschadigd, kan secundair lymfoedeem ontstaan.

Dit hoeft niet direct na de behandeling te gebeuren. Lymfoedeem kan ook later ontstaan.

Is manuele lymfedrainage altijd nodig?

Nee. Oedeemtherapie kan uit verschillende onderdelen bestaan.

Afhankelijk van de situatie kunnen bijvoorbeeld bewegen, compressie, huidzorg, zelfmanagement en manuele lymfedrainage worden ingezet. Nynke kijkt welke onderdelen in jouw situatie passend zijn.

Kan ik zelf iets doen tegen lymfoedeem?

Ja. Zelfmanagement is juist een belangrijk onderdeel van de begeleiding bij chronisch lymfoedeem.

Wat je zelf kunt doen verschilt per situatie, maar kan bijvoorbeeld bestaan uit voldoende bewegen, goed omgaan met eventuele compressie, aandacht voor de huid en het herkennen van veranderingen in de zwelling.

Wanneer moet ik zwelling laten beoordelen?

Wanneer zwelling zonder duidelijke reden ontstaat, blijft bestaan of duidelijk toeneemt, is het verstandig om de oorzaak te laten beoordelen.

Bij plotseling ontstane zwelling, zeker wanneer deze gepaard gaat met roodheid, warmte, forse pijn, benauwdheid of je duidelijk ziek voelen, is eerst medische beoordeling belangrijk.

Wordt oedeemtherapie vergoed?

De vergoeding van oedeemtherapie hangt af van de diagnose, indicatie en zorgverzekering. In sommige situaties kan behandeling vanuit de basisverzekering worden vergoed en in andere situaties vanuit een aanvullende verzekering.

Controleer daarom je polisvoorwaarden of neem bij twijfel contact op met je zorgverzekeraar.

→ Bekijk onze actuele tarieven en informatie over vergoeding.

Oedeemtherapie in De Rijp en omgeving

Heb je last van aanhoudende zwelling, lymfoedeem of een zwaar en gespannen gevoel in een arm of been? Of weet je niet goed waar de zwelling vandaan komt?

Nynke kijkt samen met jou naar wat er speelt, welke invloed de klachten hebben op je dagelijks leven en welke behandeling of begeleiding daarbij past.

Onze praktijk is gevestigd in De Rijp en is goed bereikbaar vanuit onder andere Graft, Middenbeemster, Beemster, Schermer en Purmerend.

Maak een afspraak met Nynke voor oedeemtherapie in De Rijp.